Tàu hoả êm hơn, đi lại trong toa được, ngắm cảnh đẹp, nhưng thường chậm hơn và ga có khi nằm xa nơi bạn cần đến. Xe khách giường nằm nhanh hơn, nhiều giờ chạy, đón trả linh hoạt, nhưng dễ say hơn và không gian chật hơn. Chọn bên nào tuỳ vào việc bạn cần thời gian hay cần thoải mái.
Chào bạn, đây là Dân Du Lịch. Với những chặng vài trăm cây số trở lên, không phải ai cũng chọn máy bay, và có những tuyến máy bay không đến được. Tập này mình đặt hai lựa chọn phổ biến nhất của dân mình cạnh nhau, kể cả những chuyện nhỏ mà chỉ ai đi nhiều mới để ý.
Độ êm và giấc ngủ: hai trải nghiệm rất khác
Tàu hoả chạy trên đường ray nên rung theo nhịp đều, nhiều người thấy dễ ngủ. Bạn đứng dậy đi lại được, ra chỗ nối toa duỗi chân, đi vệ sinh lúc nào cũng được. Với người dễ say xe, tàu thường dễ chịu hơn hẳn.
Xe khách giường nằm chạy trên đường bộ, qua đèo dốc, khúc cua, đoạn đường xấu thì xóc. Giường thường hẹp, người cao lớn nằm khá gò bó. Xe dừng nghỉ theo lịch, giữa hai lần dừng bạn chỉ nằm một chỗ.
Tiếng ồn cũng khác. Trên tàu có tiếng bánh xe và tiếng còi, nhưng đều đặn. Trên xe khách có tiếng còi xe khác, tiếng phanh, đôi khi nhạc trong xe. Mang theo nút bịt tai và bịt mắt là cách đơn giản để ngủ ngon hơn ở cả hai.
Nếu sáng hôm sau đến nơi bạn phải đi chơi ngay, giấc ngủ trên đường quan trọng hơn bạn tưởng. Một đêm ngủ chập chờn có thể làm hỏng cả ngày đầu tiên.
Thời gian, giờ chạy và chỗ đón trả
Trên nhiều tuyến, xe khách đi nhanh hơn tàu hoả vài tiếng, và có nhiều chuyến trong ngày hơn. Điều này giúp bạn linh hoạt khi kế hoạch thay đổi.
Xe khách thường đón trả ở nhiều điểm, có khi đón tận nơi trong nội thành hoặc trả dọc đường. Ga tàu thì cố định, có thành phố ga nằm ngay trung tâm, có nơi ga khá xa điểm bạn muốn đến, phải đi thêm một chặng.
Tàu hoả lại có lợi thế giờ giấc ổn định hơn, ít phụ thuộc kẹt xe. Dịp lễ, khi đường bộ tắc nhiều tiếng, tàu vẫn chạy theo lịch của nó, chỉ có điều vé hết rất nhanh.
Khi so hai lựa chọn, hãy tính thời gian từ cửa nhà đến cửa chỗ ở, không chỉ thời gian trên xe hay tàu.
An toàn: điều nên biết về cả hai
Đi đường sắt nhìn chung là cách đi đường dài khá an toàn. Điều cần lưu ý chủ yếu là trông giữ đồ đạc, nhất là vào ban đêm và lúc tàu dừng ở ga, khi người lên xuống nhiều.
Với xe khách, an toàn phụ thuộc nhiều vào nhà xe và tài xế. Hãy chọn nhà xe có thông tin rõ ràng, có đánh giá của nhiều người, tránh những chuyến chạy quá nhanh để kịp giờ. Thắt dây an toàn trên giường nếu xe có trang bị.
Chuyến đêm qua đèo dốc nhiều mà gặp trời mưa lớn thì rủi ro tăng. Nếu dự báo có mưa bão trên tuyến, cân nhắc dời chuyến hoặc chọn đi ban ngày.
Ở cả hai, đừng để điện thoại, ví ở chỗ dễ rơi hay dễ bị lấy khi ngủ. Một túi nhỏ đeo sát người hoặc để dưới gối là cách quen thuộc của người hay đi đêm.
Hành lý, đồ ăn và đi cùng trẻ nhỏ
Tàu hoả thường thoải mái hơn về hành lý, bạn để dưới giường hoặc trên giá. Xe khách thường yêu cầu để hành lý lớn ở khoang dưới, chỉ mang theo túi nhỏ lên giường, nên hãy tách sẵn đồ cần dùng trên đường.
Trên tàu có thể mua đồ ăn, nước, và bạn ăn uống thoải mái ở chỗ ngồi. Xe khách dừng ở trạm nghỉ để ăn, giữa chừng chỉ nên ăn nhẹ, không nên mang đồ có mùi nặng vì không gian kín.
Đi cùng trẻ nhỏ, tàu hoả thường dễ hơn nhiều. Trẻ đi lại được, cha mẹ dễ thay tã, cho ăn, và khoang giường nằm bốn người có thể đặt trọn cho cả nhà, cảm giác như một căn phòng nhỏ.
Với người lớn tuổi, tàu cũng thuận hơn vì có thể đi vệ sinh lúc cần. Nhưng lưu ý bậc lên xuống tàu khá cao, cần người đỡ.
Chọn chỗ cho dễ chịu: tầng trên hay tầng dưới?
Trên tàu, giường tầng dưới thuận cho người lớn tuổi, trẻ nhỏ và người mang nhiều đồ, nhưng ban ngày thường thành chỗ ngồi chung của cả khoang. Tầng trên riêng tư hơn, nhưng leo lên xuống khó hơn và trần thấp.
Trên xe khách, giường tầng dưới đỡ lắc hơn tầng trên, phù hợp người dễ say. Chỗ ở giữa xe thường êm hơn cuối xe, vì cuối xe xóc nhất khi qua ổ gà.
Nếu dễ say, chọn chỗ có thể nhìn ra phía trước hoặc nhìn ra ngoài cửa sổ, hạn chế đọc điện thoại. Hỏi bác sĩ hoặc dược sĩ trước chuyến đi nếu bạn cần dùng thuốc chống say.
Lần tới đi chặng dài, bạn thử đi tàu một chiều và xe khách một chiều. Bạn sẽ biết ngay kiểu nào hợp với cơ thể mình, và lần sau khỏi phải đắn đo.
Câu hỏi thường gặp
Đi tàu hoả có bị say như xe khách không?
Ít hơn nhiều với phần lớn mọi người, vì tàu chạy êm và bạn đi lại được. Người rất dễ say vẫn nên chuẩn bị và hỏi dược sĩ nếu cần dùng thuốc.
Xe khách giường nằm có nên đi chuyến đêm không?
Được nếu chọn nhà xe uy tín và tuyến đường không quá hiểm. Mùa mưa bão hoặc đường đèo nhiều, đi ban ngày an toàn hơn và bạn còn ngắm được cảnh.
Đi tàu với trẻ nhỏ nên chọn chỗ nào?
Nếu được, đặt trọn một khoang giường nằm cho cả nhà để riêng tư và yên tĩnh. Giường tầng dưới cho trẻ ngủ và người lớn ngồi trông sẽ an toàn hơn.
Hành lý lớn khi đi xe khách để ở đâu?
Thường để ở khoang hành lý dưới gầm xe. Bạn nên tách túi nhỏ có giấy tờ, thuốc, sạc, áo khoác mang lên giường, vì giữa đường khó lấy đồ dưới khoang.
Chặng dài nên đi tàu hay đi máy bay?
Nếu cần nhanh, máy bay tiết kiệm thời gian. Nếu muốn ngắm cảnh, mang nhiều đồ hoặc đi cùng người lớn tuổi, trẻ nhỏ, tàu hoả cho một trải nghiệm thong thả và thoải mái hơn.