Đi chơi không để lại rác không khó: mang theo bình nước và một túi đựng rác riêng, từ chối đồ nhựa dùng một lần khi có thể, mang rác ra khỏi những nơi không có thùng rác, không bỏ rác xuống biển, suối, hang động, và không mang đi đá, san hô, cây cỏ làm kỷ niệm. Thói quen nhỏ của mỗi người giữ được cảnh đẹp cho người đến sau, và cho chính mình lần sau quay lại.
Chào bạn, đây là Dân Du Lịch. Ai đi nhiều cũng từng buồn khi thấy một bãi biển đẹp đầy chai nhựa, một con suối trong vắt mà kẽ đá toàn túi ni lông. Tập này mình không giảng đạo lý, chỉ kể những việc dễ làm đến mức bạn sẽ không thấy phiền chút nào.
Bình nước và túi vải: hai món nhỏ, bớt cả đống rác
Một chuyến đi vài ngày, mỗi người có thể dùng hết rất nhiều chai nước nhựa. Mang theo một bình nước riêng, đổ đầy ở chỗ ở, ở quán ăn, ở những nơi có nước uống, là bớt được phần lớn số chai đó.
Một chiếc túi vải gấp gọn trong ba lô thay được rất nhiều túi ni lông khi mua đồ ăn vặt, mua quà, đi chợ.
Mang thêm một bộ thìa đũa gọn nhẹ nếu bạn hay mua đồ ăn mang đi. Khi gọi đồ uống, cứ nói không cần ống hút nếu không cần.
Không cần làm mọi thứ hoàn hảo. Chỉ cần bớt được một phần là đã khác rồi.
Ở chỗ ở, hãy để ý những thứ dùng một lần như bàn chải, dao cạo, chai dầu gội nhỏ. Nếu bạn đã mang theo đồ của mình, cứ để nguyên những thứ đó, và nói với chỗ ở không cần thay khăn mỗi ngày nếu bạn thấy chưa cần.
Túi đựng rác mang theo: mang vào bao nhiêu, mang ra bấy nhiêu
Ở những nơi thiên nhiên như núi, rừng, bãi biển hoang, đảo nhỏ, thường không có thùng rác, hoặc có nhưng không ai thu gom thường xuyên. Nguyên tắc ở những nơi này là mang vào bao nhiêu, mang ra bấy nhiêu.
Mang theo một túi đựng rác nhỏ trong ba lô. Vỏ bánh, chai nước, giấy ăn, cho hết vào đó, về đến nơi có thùng rác thì bỏ.
Ngay cả vỏ trái cây, thức ăn thừa cũng không nên vứt bừa ở nơi đông khách. Chúng thu hút côn trùng, động vật, và không phải lúc nào cũng phân huỷ nhanh như mình nghĩ.
Nếu thấy rác của người khác gần chỗ mình ngồi, nhặt thêm một hai món. Không ai bắt buộc, nhưng đó là cách đẹp để cảm ơn nơi mình vừa được tận hưởng.
Biển, suối, hang động: những nơi dễ tổn thương
Biển và suối là nơi rác dễ trôi đi xa, vào lòng biển, vào dòng nước mà người dân phía dưới dùng. Đừng bỏ bất cứ thứ gì xuống nước.
Khi đi lặn ngắm san hô, đừng chạm, đứng lên hay bẻ san hô. San hô là sinh vật sống, phát triển rất chậm, một cú chạm vô ý có thể làm hỏng thứ mà thiên nhiên mất nhiều năm mới tạo ra.
Kem chống nắng có thể ảnh hưởng đến môi trường biển, một số nơi khuyến khích dùng loại thân thiện với rạn san hô. Tìm hiểu trước nếu bạn đi nơi có rạn san hô.
Trong hang động, không chạm vào thạch nhũ, không khắc tên, không bỏ rác. Thạch nhũ hình thành qua thời gian rất dài, dầu trên tay người cũng có thể làm nó ngừng phát triển ở chỗ bị chạm.
Không mang thiên nhiên về làm kỷ niệm
Nhặt một viên đá đẹp, một mảnh san hô, một cành hoa rừng, một con ốc biển về làm kỷ niệm, nghe thì vô hại. Nhưng hàng nghìn người cùng làm như vậy thì bãi biển cạn ốc, rừng mất hoa.
Ở nhiều khu bảo tồn, vườn quốc gia, việc mang đi đá, thực vật, động vật là vi phạm quy định. Một số loại san hô, vỏ ốc còn bị kiểm soát khi qua hải quan.
Mua đồ lưu niệm từ những người làm nghề thủ công ở địa phương thay vì mang về thứ lấy từ thiên nhiên. Vừa có kỷ niệm, vừa giúp được người dân.
Kỷ niệm đẹp nhất thường là những tấm ảnh và câu chuyện. Chúng không làm nhẹ đi bãi biển hay khu rừng nào.
Dạy trẻ cùng làm và đi theo nhóm
Trẻ con học bằng cách nhìn người lớn. Nếu cha mẹ cho rác vào túi mang về, trẻ sẽ làm theo mà không cần nhắc nhiều.
Biến việc nhặt rác thành trò chơi: ai tìm được nhiều vỏ chai nhất trên đoạn bãi biển này. Trẻ hào hứng, và bãi biển sạch thêm một chút.
Đi nhóm đông, thống nhất từ đầu là cả nhóm mang rác về. Phân một người giữ túi rác chung mỗi buổi.
Khi ở homestay, khu cắm trại, hỏi chủ nhà cách phân loại rác của nơi đó và làm theo. Nhiều nơi đã có cách thu gom riêng, chỉ cần khách hợp tác.
Chuyến đi tới, bạn thử bỏ vào ba lô một bình nước và một túi rác nhỏ. Bạn sẽ ngạc nhiên vì nó dễ đến mức nào, và vì chuyến đi trở nên dễ chịu hơn ra sao.
Câu hỏi thường gặp
Đi du lịch làm sao giảm rác nhựa?
Mang bình nước riêng, túi vải, bộ thìa đũa gọn, từ chối ống hút và túi ni lông khi không cần. Chỉ vài món nhỏ đã bớt được phần lớn rác nhựa của chuyến đi.
Ở nơi không có thùng rác thì làm sao?
Mang theo túi đựng rác, giữ rác lại và bỏ khi đến nơi có thùng rác. Ở thiên nhiên, nguyên tắc là mang vào bao nhiêu, mang ra bấy nhiêu.
Có được nhặt san hô, vỏ ốc về làm kỷ niệm không?
Không nên. Nhiều nơi cấm việc này, một số loại còn bị kiểm soát khi qua hải quan. Hãy mua đồ lưu niệm thủ công của người địa phương.
Chạm vào thạch nhũ trong hang động có sao không?
Có ảnh hưởng. Dầu trên tay người có thể làm thạch nhũ ngừng phát triển ở chỗ bị chạm, mà chúng hình thành qua thời gian rất dài. Hãy ngắm mà không chạm.
Làm sao dạy trẻ không xả rác khi đi chơi?
Làm gương trước, biến việc nhặt rác thành trò chơi, và cho trẻ giữ một túi rác nhỏ của riêng mình. Trẻ học nhanh nhất qua việc nhìn người lớn làm.
